ประวัติศาสตร์อิสลาม

ประวัติศาสตร์อิสลามแบ่งออกเป็นยุคต่างๆ ดังนี้ 

               1-  ยุคโบราณ  เป็นยุคตั้งแต่ท่านนบีอาดัม  อะลัยฮิสสลาม  จนถึงยุคของท่านนบีมุฮัมหมัด  ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม 

                2-  ยุคของท่านนบีมุฮัมหมัด  ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม  (  ปี 13 ก่อนฮิจเราะฮฺ  ถึงปี  ฮ.ศ. 11 ตรงกับ ค.ศ. 570- ค.ศ. 632 ) 

                3-  ยุคของคอลีฟะฮฺทั้งสี่  ( ฮ.ศ. 11- ฮ.ศ. 41  ตรงกับ  ค.ศ. 632- ค.ศ. 661 ) 

                4-  ยุคอาณาจักรอะมะวียะฮฺ  (ฮ.ศ. 41- ฮ.ศ. 132  ตรงกับ ค.ศ. 661- ค.ศ. 749 ) 

                5-  ยุคอาณาจักรอับบาซียะฮฺ    แบ่งออกเป็น 2 ช่วง คือ        

                ช่วงที่ 1 คือ    ตั้งแต่ปี ฮ.ศ. 132-ฮ.ศ. 232  ตรงกับ  ค.ศ. 750-ค.ศ. 847     ช่วงนี้เป็นช่วงที่อาณาจักรอิสลาม 

เป็นปึกแผ่น  หัวเมืองส่วนมากขึ้นตรงกับคอลีฟะฮฺ     เพราะคอลีฟะฮฺยังคงมีความเข้มแข็ง 

                ช่วงที่ 2  คือ  ตั้งแต่ปี ฮ.ศ. 232-ฮ.ศ. 656  ตรงกับ  ค.ศ. 847-ค.ศ. 1258 เป็นช่วงที่คอลีฟะฮฺมีอำนาจการปกครองอานาจักรเพียงชื่อเท่านั้น   เพราะอำนาจการปกครองรัฐต่าง ๆ ตกอยู่ในมือผู้ปกครองรัฐต่างๆ และบรรดาคอลีฟะฮฺมีความอ่อนแอ 

          6-  ยุคของบรรดาทหารรับจ้าง  ( ฮ.ศ. 648-ฮ.ศ. 923  ตรงกับ  ค.ศ. 1250-ค.ศ. 1517 ) 

                7-  ยุคอาณาจักรอุสมานียะฮฺ  ( ฮ.ศ. 923-ฮ.ศ. 1342  ตรงกับ  ค.ศ. 1517-ค.ศ. 1923 ) 

                8-  ยุคใหม่  ( ฮ.ศ. 1342  ตรงกับ  ค.ศ. 1923 ) เริ่มตั้งแต่การล่มสลายของอาณาจักรอุสมานียะฮฺ  และมีการประกาศตัวเป็นประเทศอิสระ   

 

อาณาจักรอะมะวียะฮฺ

                อะมะวียะฮฺ  ซึ่งเป็นชื่อของอาณาจักร  อ้างถึงอุมัยยะฮฺ  อิบนุ  อับดิชัมสฺ  อิบนิ  อับดิมะน้าฟ  อุมัยยะฮฺเป็นนายของเผ่ากุเรชตั้งแต่สมัยญาฮิลียะฮฺ  เขาและลุงของเขาคือฮาชิม  อิบนุอับดิมะน้าฟ แก่งแย่งกันในการดำรงตำแหน่งหัวหน้าเผ่ากุเรช 

 

ผังเชื้อสายตระกูลอับดิมะน้าฟ

                                                                                                                   อับดิมะน้าฟ 

 

อัมดุชัมสฺ                                                                                                   ฮาชิม 

                  

              อุมัยยะฮฺ            ร่อบีอะฮฺ                                                                                             อับดุลมุฏฏอลิบ 

 

 

       อะบุลอาศ                                      ฮัรบฺ                                                               อับดุลลอฮฺ                  อบูฏอลิบ   อัลอับบาส 

 

 

หะกิม                       อัฟฟาน                อบูซุฟยาน                                      มุฮัมหมัด   อะละวียูน  อับบาซียูน 

 

มัรวาน                      อุสมาน                     มุอาวียะฮฺ 

                                                        ผังคอลีฟะฮฺอะมะวียะฮฺ

                                                                                                                      อุมัยยะฮฺ 

 

                                                อะบุลอาศ                                                                                       ฮัรบฺ 

 

                        หะกัม                                    อัฟฟาน                                                                                อบูซุฟยาน 

                  

                      มัรวาน (4)                                อุสมาน                                                                                มุอาวียะฮฺ (1) 

                  

  มุฮัมมัด        อับดุลอะซีซ              อับดุลมะลิก (5)                                                          ยะซีด  (2) 

 

  มัรวาน                 อุมัร (8)                                                                                                                        มุอาวียะฮฺที่  2 (3) 

 

  ฮิชาม (10)                               ยะซีดที่ 2 (9)                      สุไลมาน (7)                                        วะลีด (6)

                                                                                 

ลำดับค่อลีฟะฮฺ

            1-   มุอาวียะฮฺ  อิบนุ  อบีซุฟยาน  ( ฮ.ศ. 41-60 / ค.ศ. 661-679 ) 

                2-   ยะซีด  อิบนุมุอาวียะฮฺ  ( ฮ.ศ. 60-64 / ค.ศ. 679-682 ) 

                3-   มุอาวียะฮฺที่  2  อิบนุยะซีด  ( ฮ.ศ. 64/ ค.ศ. 683  ดำรงตำแหน่งค่อลีฟะฮฺ  40  วัน ) 

                4-   มัรวาน  อิบนุลหะกัม  ( ฮ.ศ. 64-65 / ค.ศ. 683-684 ) 

                5-   อับดุลมะลิก  อิบนุมัรวาน  ( ฮ.ศ. 65-86 / ค.ศ. 684-705 ) 

                6-   อัลวะลีด  อิบนุอับดิลมะลิก ( ฮ.ศ. 86-96 / ค.ศ. 705-714 ) 

                7-   สุไลมาน  อิบนุอับดิลมะลิก  ( ฮ.ศ. 96-99 / ค.ศ. 714-717 ) 

                8-   อุมัร  อิบนุอับดิลอะซีซ  อิบนิมัรวาน  ( ฮ.ศ. 99-101 / ค.ศ. 717-719 ) 

                9-   ยะซีดที่  2  อิบนุอับดิลมะลิก  ( ฮ.ศ. 101-105 / ค.ศ. 719-723 ) 

                10-  ฮิชาม  อิบนุอับดิลมะลิก  ( ฮ.ศ. 105-125 / ค.ศ. 723-724 ) 

                11-  อัลวะลีดที่  2   อิบนุยะซีดที่  2  ( ฮ.ศ.  125-126 / ค.ศ. 742-743 ) 

                12-  ยะซีดที่  3  อิบนุวะลีด  ( ฮ.ศ. 126 / ค.ศ. 743 ) 

                13-  อิบรอฮีม  อิบนุลวะลีด  ( ฮ.ศ. 126-127 / ค.ศ. 743-744 ) 

                14-  มัรวานที่  2  อิบนุมุฮัมมัด  ( ฮ.ศ. 127-132 / ค.ศ. 744-749 ) 

                                  

                                                                การสถาปนาอาณาจักรอะมะวียะฮฺ 

 เมื่อค่อลีฟะฮฺอาลี  อิบนุอบีฏอลิบ     ได้ถูกสังหารโดยผู้ที่อยู่ในกลุ่มคอวาริจ  ชื่อ   อับดุรเราะฮฺมาน    อิบนุ มุลญิม  อัลมุรอดียฺ  ในปี  ฮ.ศ.  40  ท่านอัลหะซัน  บุตรของค่อลีฟะฮฺอาลี  ก็ได้รับสัตยาบันให้ดำรงตำแหน่งค่อลีฟะฮฺ  ขณะเดียวกันท่านมุอาวียะฮฺก็ยังคงดำรงตำแหน่งผู้ปกครองของมุสลิมอยู่ในบรรดามัสกัส  ประเทศชาม 

                ท่านหะซันมองเห็นถึงความสงบที่เกิดขึ้นภายในอาณาจักรอิสลาม  และต้องการเห็นมุสลิมมีเอกภาพ  ไม่ต้องการเห็นความแตกแยก  ท่านจึงได้เจรจากับท่านมุอาวียะฮฺเพื่อสละตำแหน่งค่อลีฟะฮฺ  ในปลายเดือนร่อบีอุ้ลเอาว้าล  ฮ.ศ.  41  หลังจากที่ดำรงตำแหน่งค่อลีฟะฮฺเป็นเวลา   6  เดือน  จึงทำให้ความยุ่งเหยิงในอาณาจักรสงบลง  บรรดามุสลิมเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน  จึงมีการเรียกปี  ฮ.ศ. ที่  41  ว่า  ปีอัลญะมาอะฮฺ  ( อามุลญะมาอะฮฺ )  ซึ่งท่านร่อซูล  ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม  ได้กล่าวถึงท่าทีของท่านหะซันไว้ในหะดีษของท่าน  ซึ่งอิมามบุคอรียฺได้รายงานจากท่านอบูบักเราะฮฺ  ว่า  ฉันได้ยินท่านนบี  ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม  ซึ่งท่านอยู่บนมิมบัร  และท่านอัลหะซัน  อยู่ข้างท่าน  ท่านนบีได้มองดูประชาชนครั้งหนึ่ง  และมองดูอัลหะซันครั้งหนึ่ง  ท่านกล่าวว่า   

إِ نَّ إِبْنِيْ هَذَا سَيِّدٌ وَلَعَلَّ اللهَ أَنْ يُصْلِحُ بِهِ بَيْنَ ِفئَتَيْن مِنَ المُسْلِمِيْن  

  เมื่อท่านอุมาวียะฮฺ  ดำรงตำแหน่งผู้ปกครองอาณาจักรอิสลามแล้ว  ท่านก็คงอยู่ในบรรดามัสกัส โดยเป็นบาตรหลวงของอาณาจักรอะมะวียะฮฺ  โดยดำรงตำแหน่งค่อลีฟะฮฺ เป็นเวลา  20  ปี ผลงานของท่านระหว่างนี้  คือ  การบำบัดทุกข์ บำรุงสุขให้แก่ประเทศชาติอิสลาม  ท่านได้สร้างกองทัพที่มีความเข้มแข็ง  ได้ป้องกันการรุกรานของอาณาจักรไบเซ็นตีน 

                ท่านอุมาวียะฮฺเป็นบุคคลที่มีความสำคัญ  ได้เคยร่วมรบกับพวกมุชริก  ในสงครามสนามเพลาะ (คอนดัก)  หรือสงครามพันธมิตร  (อะซาบ)  ก่อนที่จะเข้านับถือศาสนาอิสลาม  นักประวัติศาสตร์บางท่านกล่าวว่า  ท่านเข้ารับอิสลามในปี  หุดัยบียะฮฺ  ฮ.ศ.  6 / ค.ศ.  627  แต่ได้ปกปิดการเป็นมุสลิมของท่านไว้  และได้เปิดเผยการเป็นมุสลิมของท่านในปีพิชิตมักกะฮฺ  ฮ.ศ. 8 / ค.ศ. 629  ท่านได้ทำสงครามหุไนนฺ  และพิชิตฏออิฟร่วมกับท่านร่อซูล  ศ็อลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม  ท่านเป็นผู้หนึ่งที่บันทึกอัลกุรอาน  และรายงานหะดีษทั้งหมด  163  หะดีษ 

                  

                กลุ่มการเมืองที่มีบทบาทในต้นอาณาจักรอะมะวียะฮฺ 

ในสมัยค่อลีฟะฮฺ  อาลี  รอฎิยัลลอฮุอันฮุ  สภาวการณ์ของมุสลิม  แบ่งออกเป็น  3  กลุ่มด้วยกัน  คือ 

                1-  กลุ่มมุสลิมโดยทั่วไป 

                2-  กลุ่มคอวาริจ 

                3-  กลุ่มนิยมคอลีฟะฮฺอาลี  และบรรดาลูกหลานของท่าน 

             กลุ่มคอวาริจ 

            คำว่า  “คอวาริจ”  เป็นนามที่เรียกผู้ที่แยกตัวออกจาก ค่อลีฟะฮฺ อาลี  อิบนุ  อบีฏอลิบ  หลังจากที่ท่านได้ยอมรับการนำเอาอัลกุรอานมาตัดสินกรณีพิพาทกัน  ค่อลีฟะฮฺอาลีและท่านมุอาวียะอฺ  โดยไปรวมกลุ่มอยู่    ตำบลหะรูรออฺ  ชานเมืองกูฟะฮฺ  พวกค่อวาริจมีชื่ออื่นๆ อีก  อาทิ  เช่น 

                1-  อัลหะรูรียะฮฺ   อ้างถึงตำบลหะรูรออฺ 

                2-  อัชชุรอตฺ  อ้างถึงคำพูดของพวกเขาที่ว่า  เราได้ตัวของเราด้วยการภักดีต่ออัลลอฮฺ  โดยยึดถือความหมายของอายะฮฺที่ว่า 

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْرِيْ نَفْسَهُ ابْتِغَاءَ مَرْضَاةِ الله 

ความว่า  “จากบรรดามนุษย์  มีผู้ที่ขายตัวของเขา  โดยปรารถนาในความพอพระทัยของอัลลอฮฺ”

                                                                                                                                                                อัลบะกอเราะฮฺ /207 

3-  อัลมาริเกาะฮฺ  ซึ่งแปลว่า  ผู้ออกนอกแนวทางที่ถูกต้อง  พวกค่อวาริจไม่พอใจในชื่อนี้   เนื่องจากพวกเขาเชื่อว่า  เป็นผู้ศรัทธา  ส่วนผู้อื่นนั้น  เป็นผู้ปฏิเสธ ( กาฟิร )  เป็นผู้ตั้งภาคี ( มุชริก ) เป็นผู้ที่ออกนอกแนวทางที่ถูกต้อง ( มาริก ) 

4-  อัลมุฮักกิมะฮฺ  เป็นชื่อที่อ้างตามคำพูดของพวกเขาที่ว่า 

لاَ حُكِمَ إِلاَّ لله

ความว่า “ ไม่มีการตัดสินใด ๆ นอกจากเป็นคำตัดสินของอัลลอฮฺ”

 

counter